Potrzeba zapewnienia zapisów dokumentacji przetargowej zgodnych z wymogami dyrektyw UE

Kategoria: Prawo i dokumenty
17.08.2020
W wyniku misji audytowych dla trzech programów operacyjnych powstały zalecenia odnośnie zapewniania zapisów w dokumentacji przetargowej całkowicie zgodnych z wymogami dyrektyw Unii Europejskiej.

Zgodnie z udostępnionymi przez Departament Audytu Środków Publicznych Ministerstwa Finansów informacjami, audytorzy Komisji Europejskiej wydali dokumenty podsumowujące misje audytowe dla trzech programów operacyjnych, tj.:

  • Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego
    na lata 2014 – 2020,
  • Regionalny Program Operacyjny Województwa Śląskiego
    na lata 2014 – 2020,
  • Regionalny Program Operacyjny Województwa Zachodniopomorskiego
    na lata 2014 – 2020.

We wspomnianych dokumentach sformułowano ustalenia niefinansowe, które odnoszą się do przypadków, gdy specyfikacja techniczna zawierała odwołania do norm krajowych bez użycia w niej wyrażenia „lub równoważne”, przy równoczesnym zawarciu w specyfikacji ogólnego sformułowania dopuszczającego stosowanie rozwiązań równoważnych w tym zakresie.

Sytuacje braku wyliczenia wydatków niekwalifikowanych we wskazanych wyżej przypadkach, Audytorzy Komisji Europejskiej uzasadnili słowami:

"Jakkolwiek ściśle rzecz biorąc, brak zwrotu „lub równoważny” w dokumentach przetargowych stanowił niezgodność z art. 42 i art. 18 ust. 1 dyrektywy 2014/24/UE, dotyczącymi stosowania specyfikacji technicznych, co mogło ograniczać dostęp dla podmiotów gospodarczych, to we wstępie do decyzji Komisji C(2019)3452 (pkt 1.1) określano, iż Komisja powinna stosować niniejsze wytyczne w celu zapewnienia równego traktowania państw członkowskich, przejrzystości i przestrzegania zasady proporcjonalności przy stosowaniu korekt finansowych w stosunku do wydatków finansowanych przez Unię. W związku z tym, zgodnie z zasadą proporcjonalności i z uwagi na fakt, że w tym przypadku ogólne sformułowanie zawarte w specyfikacjach technicznych obejmuje wszystkie znaki towarowe i normy, uznaje się, że naruszenie zasad ma charakter formalny i nie uzasadnia korekty finansowej."

Równolegle z uzasadnieniem, audytorzy Komisji Europejskiej skierowali do Instytucji Zarządzających zalecenia dotyczące zapewnienia pełni zgodności specyfikacji warunków zamówienia z wymogami dyrektyw Unii Europejskiej w sprawie zamówień publicznych, a także, by zaprzestano stosowania ogólnego sformułowania dotyczącego równoważnych rozwiązań na początku specyfikacji technicznej, ponieważ wymogi określone w dyrektywie Unii Europejskiej jednoznacznie wskazują, że zwrot „lub równoważne” musi towarzyszyć każdemu odniesieniu.

Ponadto w kwestii dwóch programów operacyjnych, audytorzy Komisji Europejskiej sformułowali ustalenia dotyczące także przypadków, gdy specyfikacja techniczna zawierała odniesienia do norm lub przepisów krajowych, ale nie zawierała nawet ogólnego sformułowania dopuszczającego rozwiązania równoważne, które obejmowałyby wszystkie te odniesienia. Ustalenia dotyczyły dwóch niżej wskazanych programów:

  • Regionalny Program Operacyjny Województwa Śląskiego na lata 2014 – 2020,
  • Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego na lata 2014 – 2020.

Dla wskazanych przypadków, audytorzy Komisji oceniali, iż ogłoszenie o zamówieniu nie spełniało warunków określanych w art. 42 i art. 18 ust. 1 dyrektywy 2014/24/UE lub art. 60 dyrektywy 2014/25/EU dotyczących stosowania specyfikacji technicznych, co mogło ograniczać dostęp potencjalnych wykonawców. Ustalili także wydatki niekwalifikowane z zastosowaniem wskaźnika 5% lub 10%, w zależności od okoliczności danego przypadku.

Zgodnie z powyższymi informacjami, zaleca się, by Instytucje Zarządzające zapewniały, aby zapisy w dokumentacji przetargowej były całkowicie zgodne z wymogami dyrektyw Unii Europejskiej.